ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΆ ΣΧΟΛΕΊΟ!!! ΤΙ ΚΑΝΩ;
Τις επόμενες μέρες αρχίζει άλλη μία σχολική χρονιά. Για πολλά παιδιά είναι μία νέα αρχή σε ένα καινούργιο κτίριο με νέους ανθρώπου και καινούργιες συνθήκες. Αυτή η αλλαγή, μπορεί να φέρει ανησυχία τόσο στα παιδιά, όσο και στους γονείς. Είναι απόλυτα φυσιολογικό κάθε νέα αρχή, κάθε αλλαγή να προκαλεί ανησυχία, αγωνία και άγχος. Οπότε αγαπημένοι μου γονείς δεν χρειάζεται πανικός. Αυτό, που χρειάζεται είναι μία καλή προετοιμασία, ΧΩΡΙΣ ΥΠΕΡΒΟΛΕΣ, και εμπιστοσύνη τόσο στο παιδί σας όσο και σε εσάς τους ίδιους, πώς θα περάσετε μαζί και αυτό το νέο ξεκίνημα.
Οι ημέρες αυτές φέρνουν αποχωρισμούς, φέρνουν μεγάλα συναισθήματα και -κάποιες φορές- μεγάλη αγωνία: «θα κλάψει σήμερα;»
Ας συμφωνήσουμε στο εξής: Δεν είμαστε εδώ για να κάνουμε την ζωή εύκολη για τα παιδιά μας, αυτό δεν καν στο χέρι μας. Είμαστε εδώ, για να νιώσουν ασφαλή στη ζωή, όπως και αν έρχεται. Σφιχτό χέρι, λοιπόν, και καλή επάνοδο.
Οι πρώτες μέρες στο σχολείο, ίσως, συνοδεύονται με κλάμα του παιδιού. Η μεγάλη ερώτηση που έρχεται σε αυτό το σημείο από γονείς είναι «Πώς θα αφήσω το παιδί μου, ενώ κλαίει στην πόρτα του σχολείου;»
Ένα παιδί που κλαίει στον αποχωρισμό σας εκδηλώνει ανοιχτά τα συναισθήματα του και αυτό -αν και επώδυνο- είναι υγιές και χρήσιμο. Αν εκείνη τη στιγμή, όμως, πάρεις το παιδί και φύγετε ή αν παραμένεις εκεί και αποσταθεροποίησε και εσύ , το μήνυμα, που παίρνει είναι ένα: «Δεν σε εμπιστεύομαι, δεν εμπιστεύομαι το σχολείο, δεν εμπιστεύομαι κανέναν εκτός από εμένα. Και εσύ μόνο μαζί μου είσαι ασφαλής». Και σε αυτό το σημείο χτίζεται ένας φαύλος κύκλος ανασφάλειας του παιδιού, απόγνωσης του παιδιού και συνεξάρτησης των δύο.
Τι μπορούμε να κάνουμε;
Κράτησε το χέρι του σφιχτά, κοίταξε το στα μάτια και πες του «νιώθω πόσο δύσκολο σου είναι, είμαι σίγουρος/η πώς θα τα καταφέρεις, σε αφήνω στα χέρια των δασκάλων, που εμπιστεύομαι απόλυτα»
Μετά ΦΥΓΕ. Φύγε ακόμα και αν κλαίει, φύγε γιατί ακριβώς αυτή είναι η αποστολή σου. Να δίνεις στο σπίτι τα εργαλεία, για να πλοηγείτε το παιδί στον κόσμο αυτό, χωρίς εσένα. Όσο φοβιστικός και αν είναι , όσο και αν τον τρομάζει. Δείξε στο παιδί σου την εμπιστοσύνη, που θέλει να δείξει στον εαυτό του.
Ένα παιδί θα αγχωθεί, θα πιεστεί, θα ανησυχήσει , θα ματαιωθεί, θα πληγωθεί. Χρειάζεται αυτά τα συναισθηματικά ταξίδια. Το παιδί μπορεί να δυσκολευτεί να κάνει φίλους και την χρειάζεται αυτή τη δυσκολία.
Ένα παιδί χρειάζεται όλα όσα φέρνει η ζωή για να χαράξει τους δικούς του πλοηγούς μέσα σε αυτή. Και όσο μαθαίνει να πλοηγείτε στη ζωή ,χρειάζεται ένα γονιό , που να το εμπιστεύεται και να το ακούει με όλη του την καρδιά και όχι να προλαβαίνει την ζωή για εκείνο.
Ορισμένα εργαλεία, που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι γονείς πριν την έναρξη της σχολικής χρονιάς:
- Συζητάμε με το παιδί μας για την νέα του αρχή. Προσπαθούμε να του δώσουμε πληροφορίες για το πρόγραμμα που θα υπάρχει με την έναρξη του σχολείου. Αφήνουμε το παιδί να πει τις σκέψεις του, να κάνει ερωτήσεις. Δεν χρειάζεται όλη μέρα, κάθε μέρα, φυσικά, να συζητάμε γι΄άυτό το θέμα.
- Αποφεύγουμε βαριές δηλώσεις «Το σχολείο θα είναι τέλειο», ή αποθαρρυντικές δηλώσεις «Δεν θα ξεκινήσεις το σχολείο, θα δεις εσύ».
- Δημιουργούμε μία ρουτίνα με πρωινό ξύπνημα, ώστε να μην ζοριστεί το παιδί μόλις ξεκινήσει το σχολείο.
- Αν υπάρχει δυνατότητα επισκεπτόμαστε το σχολείο από μέσα ή απ έξω ώστε να δει το παιδί το νέο σχολείο και να το προετοιμάσει στο μυαλό του.
- Μπορούμε να διαβάσουμε ορισμένα βιβλία, που αναφέρουν αλλαγές ή νέα ξεκινήματα στο σχολείο, χωρίς αυτό να είναι σε καθημερινή βάση και φτάσουμε σε σημείο το παιδί να βαρεθεί να ακούει για το σχολείο.
Ενδεικτικά βιβλία για ηλικίες 4-6 είναι «Δεν πάω σχολείο», «Το φιλάκι στο χέρι», «Μία κουβέρτα….στο διάστημα».
- Μπορείτε να μοιραστείτε μαζί του δικές σας εμπειρίες από τις πρώτες σας μέρες στο σχολείο.
Ορισμένα εργαλεία, που μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι γονείς τις πρώτες μέρες του σχολείου:
- Τις πρώτες μέρες θα βοηθήσει να πηγαίνει ο γονέας το παιδί στο σχολείο και να του εξηγήσει τι πρόκειται να συμβεί στο οικογενειακό πρόγραμμα της ημέρας. Επίσης μπορεί να του πει ποια στιγμή το παιδί θα αποχωρήσει από το σχολείο. Μετά το φαγητό ή μόλις ξυπνήσει από τον μεσημεριανό ύπνο (σε περίπτωση ολοημέρου). Αποφεύγουμε να πούμε ώρα γιατί τα παιδιά ηλικίας 4-6 δεν έχουν κατακτήσει ακόμα την αντίληψη της ώρας.
- Προσπαθούμε να είμαστε τυπικοί στην ώρα αναχώρησης του παιδιού από το σχολείο και φροντίζουμε να μην παίρνουμε το παιδί από το σχολείο τελευταίο.
- Μπορούμε να ρωτήσουμε το παιδί για την ημέρα του στο σχολείο. Χρησιμοποιούμε συγκεκριμένες ερωτήσεις και όχι ερωτήσεις γενικού τύπου. Π.χ. Τι σε έκανε χαρούμενο σήμερα στο σχολείο; Έπαιξες με κάποιο παιχνίδι που σου άρεσε; Τι σε στεναχώρησε σήμερα; Εάν το παιδί δεν θέλει να μιλήσει εκείνη τη στιγμή, δεν χρειάζεται να το πιέζουμε. Το αφήνουμε μία άλλη στιγμή της ημέρας. Πιθανότατα το βράδυ θα θελήσει το παιδί να σας μιλήσει που είναι μία χαλαρή στιγμή.
- Ζωγραφίζουμε στο χέρι κάθε μέλους της οικογένειας μία φατσούλα ή μία καρδούλα ή ένα αστέρι και εξηγούμε στο παιδί, πώς κάθε φορά που σκεφτόμαστε ο ένας τον άλλον, μπορούμε να κοιτάμε το χέρι μας και να θυμόμαστε μία ωραία στιγμή, που περάσαμε μαζί και πώς το μεσημέρι θα είμαστε παρέα.
- Επιδιώκουμε να έχουμε μία καλή σχέση με τους εκπαιδευτικούς του παιδιού και φροντίζουμε αυτό να το βλέπει το παιδί, ώστε να νιώθει πώς η μαμά ή ο μπαμπάς τα πάει καλά με τη δασκάλα μου. Έτσι και το ίδιο το παιδί θα νιώσει πιο άνετα όταν βρίσκεται στην τάξη με την δασκάλα.
Σε κάθε περίπτωση είναι μία περίοδος αλλαγής για όλη την οικογένεια. Οι ρυθμοί θα διαμορφωθούν και οι αλλαγές σιγά-σιγά θα ενταχθούν στην καθημερινότητα τόσο του παιδιού όσο και της οικογένειας. Το βασικότερο είναι οι ίδιοι οι γονείς να είναι διαθέσιμοι να ακούσουν τις ανησυχίες του παιδιού, δείχνοντας κατανόηση εμπιστοσύνη και ενθάρρυνση και να φροντίσουν να έχουν μία καλή επικοινωνία με τον/την εκπαιδευτικό του παιδιού τους σχετικά με θέματα, που τους απασχολούν.
Πετρέντζιου Φρόσω
Ψυχολόγος Παιδιών, Εφήβων & Ενηλίκων.
Psycho–Life, Πρότυπο Ψυχολογικό Κέντρο
Φαρδυκάμπου2, Γρεβενά, τηλ.6974462136
